Η μετάβαση από την ελληνική πολυθεϊστική θρησκεία στον
χριστιανισμό δεν υπήρξε απλώς μια αλλαγή δόγματος. Ήταν μια βαθιά και βίαιη
τομή στον ψυχισμό των ανθρώπων, μια πολιτισμική καταστροφή που άφησε πληγές
ανοιχτές στον συλλογικό μας νου. Η ελληνική κοσμοθεώρησης, με τους φωτεινούς
και ανθρώπινους θεούς της, αντικαταστάθηκε από μια μονοθεϊστική πίστη με έντονα
στοιχεία ενοχής, φόβου και τιμωρίας.
Η διαστρέβλωση των ελληνικών Θεών και μυστηρίων
ξεκίνησε ήδη από τα πρώτα χριστιανικά κείμενα, όπου οι Θεοί παρουσιαζόντουσαν
ως 'δαιμόνια', ως ψευδοθεότητες ή ακόμα και ως δαιμονικές πλάνες. Ο Απόλλωνας,
φως και αρμονία, έγινε αντικείμενο χλευασμού. Η Αφροδίτη ταυτίστηκε με τη σάρκα
και την αμαρτία. Οι θεουργικές πρακτικές θεωρήθηκαν μαγεία – ενώ ήταν
πνευματική σύνδεση και τελετουργική σοφία αιώνων.
Τα ιερά καταστράφηκαν συστηματικά. Ο ναός της Δήμητρας
στην Ελευσίνα, κέντρο των Ελευσίνιων Μυστηρίων, ερειπώθηκε. Ο Παρθενώνας
βεβηλώθηκε και μετατράπηκε σε εκκλησία. Όσοι μιλούσαν για τη σοφία των Ελλήνων
φιλοσόφων στιγματίστηκαν.
Ο Ιουλιανός ο Παραβάτης, τελευταίος αυτοκράτορας που
προσπάθησε να επαναφέρει την αρχαία θρησκεία, συκοφαντήθηκε και εξοντώθηκε.
Αυτή η βίαιη μετάβαση δεν ήταν μόνο υλική. Ήταν και
ψυχική. Ο λαός αποκόπηκε από τις ρίζες του, την ομορφιά και τη σοφία που
κατοικούσε στις μορφές των θεών του. Η έννοια της προσωπικής θεότητας, που δεν
είναι παντοδύναμη αλλά καθρεφτίζει πτυχές του ανθρώπου, αντικαταστάθηκε από μια
απόλυτη εξουσία, τον θεό-Πατέρα, που κρίνει και τιμωρεί.
Η ψυχική πληγή αυτής της μετάβασης φαίνεται μέχρι
σήμερα. Η ντροπή για το σώμα, η δυσπιστία προς την επιθυμία, η αίσθηση ότι το
ανθρώπινο είναι πτωτικό και πρέπει να εξαγνιστεί, είναι κατάλοιπα μιας εποχής
που μας απέσπασε από το κάλλος της εγκόσμιας ύπαρξης. Οι θεοί μας έγιναν
δαίμονες — κι εμείς ξεχάσαμε πως κάποτε ήμασταν ιεροί μέσα στον κόσμο, όχι έξω
απ’ αυτόν.
Η αποκατάσταση της μνήμης δεν σημαίνει μίσος ή πόλεμο.
Σημαίνει να δούμε καθαρά τι χάθηκε, να σταθούμε με σεβασμό σε ό,τι μας
αφαιρέθηκε, και να ξαναδούμε τον εαυτό μας όχι ως ένοχο, αλλά ως φορέα μιας
μακράς και σοφής παράδοσης που κάποτε λάμπρυνε τον κόσμο. Αυτό δεν είναι
αναβίωση. Είναι επιστροφή στο αυτονόητο.
@ Aliki Alisa
(Polixeni Deli)
·
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου